تکتیک پومودورو (گوجه فرنگی!!!) سلاح مخفی و اتمی!!! دانش آموزان کنکوری برای مطالعه هوشمند است.
برای دانش آموزان کنکوری فقط سواد علمی و سطح دانش، عانل تعینن کننده نیست و گاهی زمان دشمن شماره یک آنها میشود.
کنکور، این غول بزرگ و ترسناک، هر سال میلیونها دانش آموز را پای میزهای مطالعه میخکوب میکند
همه ما مشاوران تحصیلی و شما دانش آموزان میدانیم و میدانید که موفقیت در این ماراتون علمی ، فقط به هوش یا استعداد خدادادی ربط ندارد؛ بلکه به یک چیز کاملاً ساده و در عین حال پیچیده گره خورده است و آن چیز بزرگ مدیریت زمان زمان است!!
از دید بهترین مشاوران کنکور ایران، مدیریت زمان در شرایطی که دهها کتاب، هزاران تست و حجم عظیمی از مطالب در انتظار دانش آموزان است، حرفی است که گفتنش از عمل کردنش خیلی راحتتر است!! اینجاست که تکتیک پومودورو پا وارد بازی کنکور میشود.
شاید اسم این تکنیک را شنیده باشید،و بدانید که این روش ساده و کاربردی، زمان هزاران دانش آموز کنکوری را نجات داده البته به شرطی که درست اجرایش کنید
پومودورو چیست و چه ربطی به گوجه فرنگی دارد؟
پومودورو در زبان ایتالیایی یعنی گوجه فرنگی!!!!!! شاید عجیب باشد که یک تکنیک مطالعه به اسم یک سبزی (یا میوه؟؟؟؟؟؟؟) نامگذاری شده، اما داستان جالبی پشتش است
سالها پیش، یک دانشجوی ایتالیایی به نام فرانچسکو سیریلو، از اینکه نمیتوانست روی درسهایش تمرکز کند، خسته شده بود.
هر بار که پشت میز مینشست، یا به فکر کارهای دیگر میافتاد، یا اصلاً حواسش به چیزهای بیهوده پرت میشد.
تا اینکه یک روز، تصمیم گرفت یک آزمایش ساده انجام بدهد. او یک ساعت آشپزخانه که به شکل گوجه فرنگی بود (همان پومودورو معروف!!!!) را برداشت و گفت: «من فقط تا زمانی که این ساعت زنگ بزند، درس میخوانم و بعدش یک استراحت کوتاه میکنم.» مدت زمان این فواصل کاری ۲۵ دقیقه بود
او متوجه شد که در همان ۲۵ دقیقه، بیشتر از چند ساعت مطالعه بی هدف یاد میگیرد. همین شد که این روش معروف شد و امروزه میلیونها نفر در سراسر جهان از آن استفاده میکنند. اما نکته مهم اینجاست که پومودورو هم یک تایمر ساده است؛و هم یک فلسفه مطالعه هوشمندانه است که با مغز شما هماهنگ میشود، نه اینکه برخلاف آن حرکت کند
اما اگر گفتید چرا مغز ما عاشق پومودورو است؟
اگر علمی تر به قضیه نگاه کنیم مغز انسان مثل یک عضله است اگر کم کار کند کند میشود و ضعیف و اگر هم زیاد از آن کار بکشید، خسته میشود و دیگر جواب نمیدهد. تحقیقات نشان داده که میانگین تمرکز مفید یک انسان بزرگسال، چیزی حدود ۴۵ تا ۵۰ دقیقه است و بعد از آن، کیفیت یادگیری به شدت پایین میآید
حالا شما که یک دانش آموز کنکوری(یا دانش آموز دبیرستانی!!!) هستید، احتمالاً ساعتها پشت میز مینشینید و سعی میکنید درس بخوانید. اما واقعیت تلخ این است که از آن سه، چهار ساعت، شاید فقط یک ساعتش واقعاً مفید باشد. بقیهاش، یا با ذهن درگیر افکار دیگر هستید، یا با تلفن همراه ور میروید، یا اصلاً خوابآلوده اید یا مدام جلوی یخچال هستید و درب آنرا مدام باز و بسته میکنید!!!!!.
از دید بهترین مشاوران تحصیلی تهران پومودورو این مشکل را حل میکند. با تقسیم زمان به بازههای ۲۵ دقیقه ای، شما به مغزتان میگویید: خوب داداش!! ، فقط ۲۵ دقیقه مثل آدم رفتار کن!!! ،و این زمان اینقدر کم هست که حتماً مغز میتواند کاملاً متمرکز باشد!! این یعنی شما ذهنتان را فریب میدهید و گول میزنید تا با تمام توان کار کند، چون مغز میداند که یک پایان مشخص و نزدیک وجود دارد. بعد از آن هم ۵ دقیقه استراحت میکنید و به مغزتان فرصت میدهید تا نفس تازه کند
اما نتیجه پومودرورو و گول زدن مغز چیست؟ بهره وری بالاتر، خستگی کمتر و در نهایت، حجم بیشتری از مطالب را در زمان کمتری یاد میگیرید
پومودورو برای دانشآموز کنکوری: چه فرقی دارد؟
شاید با خودتان بگویید: «خب این روش برای کارهای روزمره خوب است، اما من که کنکوری هستم، حجم مطالبم آنقدر زیاد است که ۲۵ دقیقه برای من هیچی نیست!» دقیقاً همین طرز فکر اشتباه، باعث میشود بسیاری از دانشآموزان از پومودورو استفاده نکنند.
اما بگذارید یک راز را به شما بگویم: شما وقتی یک مبحث سنگین مثل زیست شناسی یا ریاضیات را برای ۲ ساعت متوالی میخوانید، در نیمه دوم، عملاً چیزی یاد نمیگیرید. ذهنتان قفل کرده و فقط دارید وقت تلف میکنید. اما اگر همان ۲ ساعت را به چهار پومودورو ۲۵ دقیقهای با استراحتهای ۵ دقیقهای تقسیم کنید، کیفیت یادگیری چندین برابر میشود.
مخصوصاً برای دروس تحلیلی مثل فیزیک، شیمی و ریاضی، پومودورو یک معجزه واقعی است. در این دروس، شما نیاز به تمرکز بالا دارید تا یک مسئله را حل کنید یا یک فرمول را درک کنید. ۲۵ دقیقه زمان کاملاً مناسبی است برای اینکه بدون خستگی و با حداکثر دقت، به سراغ مسائل بروید.
از طرف دیگر، برای دروس حفظی مثل دینی، عربی و ادبیات، پومودورو به شما کمک میکند تا مرورهای مکرر اما کوتاه داشته باشید. دقیقاً طبق اصول روانشناسی یادگیری، مرورهای مکرر و فاصلهدار، ماندگاری مطالب در حافظه بلندمدت را تا ۷۰٪ افزایش میدهد.
بیشتر بخوانید:
لیست بهترین مشاوران انتخاب رشته کنکور
بهترین مرکز مشاوره تحصیلی ایران
چگونه پومودورو را برای کنکور شخصی سازی کنیم؟
چطور این روش را با شرایط خاص خودتان به عنوان یک دان شآموز کنکوری تطبیق دهید. چون ما در ایران هستیم و شرایطمان با بقیه دنیا فرق دارد. امتحانهای نهایی، مشاورههای مدرسه، کلاسهای تقویتی و از همه مهمتر، فرهنگ مطالعه ما با جاهای دیگر فرق میکند!!!
گام اول: برنامه ریزی بر اساس بودجهبندی کنکور
قبل از اینکه حتی تایمر را روشن کنید، باید بدانید دقیقاً میخواهید در هر پومودورو چه چیزی را بخوانید. بهترین کار این است که بر اساس درصد سوالات کنکور در هر درس، زمان خودتان را تقسیم کنید. مثلاً اگر زیست ۳۰ درصد سوالات کنکور را تشکیل میدهد، تقریباً ۳۰ درصد از پومودوروهایتان را به آن اختصاص دهید
گام دوم: چینش دروس به صورت هوشمندانه
یکی از اشتباهات رایج، مطالعه دروس مشابه پشت سر هم است. مثلاً خواندن زبان انگلیسی و عربی پشت سر هم، به خاطر ماهیت حفظی هر دو، میتواند خسته کننده باشد. بهتر است دروس را جورچین کنید. یک پومودورو ریاضی، یک پومودورو ادبیات، یک پومودورو فیزیک، یک پومودورو دینی. این کار باعث میشود بخشهای مختلف مغزتان فعال شوند و خستگی دیرتر سراغتان بیاید
گام سوم: تنظیم زمان استراحت متناسب با شرایط خودتان
نکته جالب در مورد پومودورو این است که شما میتوانید زمانها را دستکاری کنید. اگر احساس میکنید ۲۵ دقیقه برای شما کم است، آن را به چهل و پنج تا شصت دقیقه افزایش دهید. اگر درس وقتگیری مثل ریاضی میخوانید و نیاز به تمرکز بیشتری دارید، شاید شصت دقیقه بهتر جواب بدهد. قانون سختگیرانهای وجود ندارد. مهم این است که زمان را طوری تنظیم کنید که هم حداکثر تمرکز را داشته باشید و هم ذهنتان خسته نشود
فقط یک نکته: استراحتهای ۵ دقیقهای را جدی بگیرید. بلند شوید، آب بخورید، چند قدم بزنید، به پنجره نگاه کنید، اما به موبایل دست نزنید. استفاده از موبایل در زمان استراحت، به ذهن شما استراحت نمیدهد؛ فقط آن را از یک نوع کار به نوع دیگری از کار مشغول میکند.
اشتباهات رایج در اجرای پومودورو که باید از آنها دوری کنید
متأسفانه بسیاری از دانش آموزان این روش را اشتباه اجرا میکنند و بعد میگویند: «پومودورو به درد من نخورد.» بیایید با هم چند اشتباه رایج را بررسی کنیم تا شما در دام آنها نیفتید.
اشتباه اول: استفاده از موبایل در زمان مطالعه
بزرگترین دشمن پومودورو، موبایل شماست!!!!!! لعنت بهش!!!! بعضیها فکر میکنند میتوانند در همان چند دقیقه استراحت، چند نگاه به اینستاگرام یا تلگرام بیندازند. این کار نهتنها تمرکز شما را به هم میزند، بلکه وقتی دوباره میخواهید به مطالعه برگردید، چند دقیقه زمان میبرد تا دوباره ذهنتان آماده شود. قانون طلایی: در زمان مطالعه پومودورو، موبایل را در اتاق دیگری بگذارید.
اشتباه دوم: فراموش کردن استراحتهای بلندمدت
بعد از چهار پومودورو، باید یک استراحت بلندمدت ۱۵ تا ۳۰ دقیقهای داشته باشید. بعضیها این را نادیده میگیرند و فکر میکنند اگر همینطور ادامه بدهند، کارآیی بیشتری دارند. اما مغز شما به یک استراحت جدیتر نیاز دارد تا خودش را بازیابی کند. این استراحت بلندمدت را حتماً انجام دهید. میتوانید در این زمان، یک میانوعده بخورید، با خانوادهتان چند کلمه حرف بزنید یا حتی یک چرت کوتاه (حداکثر ۲۰ دقیقه) بزنید.
اشتباه سوم: سختگیری بیش از حد
بعضیها آنقدر روی تایم دقیق ۲۵ دقیقه و ۵ دقیقه سخت میگیرند که استرسشان بالا میرود. اگر یک روز به هر دلیلی نتوانستید پومودورو را کامل کنید، یا اگر مجبور شدید وسط کار وقفه بیندازید، خودتان را سرزنش نکنید. انعطافپذیر باشید. همانطور که گفتم، پومودورو یک ابزار است، نه یک قانون خشک و دستوپاگیر و اگر امروز اوضاع خوب نیست، فردا دوباره تلاش کنید
تجربه عملی: یک روز با پومودورو
حالا بیایید یک برنامه عملی برای یک روز معمولی یک دانشآموز کنکوری طراحی کنیم. فرض کنید از ساعت ۸ صبح تا ۱۰ شب را میتوانید مطالعه کنید. با استراحتهای ناهار و شام، تقریباً ۱۰ ساعت مطالعه مفید خواهید داشت
این برنامه یعنی حدود ۲۰ پومودورو در یک روز. اگر هر کدام ۲۵ دقیقه باشد، یعنی حدود ۸ ساعت مطالعه مفید و باکیفیت. باور کنید این ۸ ساعت از ۱۲ ساعت مطالعه بیروح و بدون تمرکز، خیلی بیشتر نتیجه میدهد.
پومودورو به تنهایی عالی است، اما میتوانید آن را با چند تکنیک دیگر ترکیب کنید تا به یک ابرقهرمان مطالعه تبدیل شوید
تکنیک شماره یک: مطالعات هدفمند در هر پومودورو
قبل از شروع هر پومودورو، دقیقاً مشخص کنید که میخواهید چه کاری انجام دهید. مثلاً «در این پومودورو ۱۰ تست زیست مبحث ژنتیک میزنم» یا «در این پومودورو صفحه ۵۰ تا ۶۰ کتاب ریاضی را میخوانم و تمرینهایش را حل میکنم.» این کار باعث میشود ذهن شما بداند دقیقاً چه چیزی در انتظارش است.
تکنیک شماره دو: ترکیب با روش مطالعه فعال
به جای اینکه فقط کتاب را نگاه کنید و خط بکشید، در هر پومودورو، سعی کنید فعالانه مطالعه کنید. یعنی سوال بپرسید، پاسخ دهید، خلاصهنویسی کنید یا برای خودتان مثال بزنید. مطالعات نشان داده که مطالعه فعال، ۳ برابر مطالعه منفعل (فقط خواندن) یادگیری را افزایش میدهد
تکنیک شماره سه: استفاده از اپلیکیشنهای تخصصی
اپلیکیشنهای زیادی برای پومودورو وجود دارند که کار شما را راحتتر میکنند. بعضی از آنها حتی صدای محیط مطالعه را شبیه سازی میکنند یا پیشرفت شما را ثبت میکنند. اما هشدار: از اپلیکیشنهایی استفاده کنید که حواس شما را پرت نکنند. بهترین گزینه، یک تایمر ساده است که فقط زنگ بزند
چالشهای واقعی و راهحلهای عملی
حالا که با اصول آشنا شدید، بیایید چند مشکل واقعی که ممکن است سر راهتان قرار بگیرد را بررسی کنیم
چالش اول: وقتی انگیزه ندارید
بعضی روزها، حتی ۲۵ دقیقه هم برایتان سخت است. در این شرایط، قانون «فقط ۵ دقیقه» را به کار ببرید. به خودتان بگویید: «فقط ۵ دقیقه این کار را انجام میدهم و اگر دوست نداشتم، ولش میکنم.» معمولاً بعد از ۵ دقیقه، انگیزه کافی برای ادامه پیدا میکنید
چالش دوم: وقتی سر و صدای اطراف زیاد است
اگر نمیتوانید محیط کاملاً ساکتی داشته باشید، از هدفونهای ضربانگیر یا پلیلیستهای موسیقی بدون کلام استفاده کنید. موسیقیهای کلاسیک یا صداهای طبیعت میتوانند به شما کمک کنند تا در همان ۲۵ دقیقه، یک حباب تمرکز برای خودتان بسازید
چالش سوم: وقتی خسته و خوابآلود هستید
بهترین کار این است که یک پومودورو را به ورزش یا حرکات کششی اختصاص دهید. چند حرکت ساده ورزشی، خونرسانی به مغز را افزایش میدهد و خوابآلودگی شما را از بین میبرد. یا اینکه در زمان استراحت، چند دقیقه پیادهروی سریع داشته باشید
نتیجه گیری:
تا اینجا متوجه شدید که پومودورو فقط یک روش مطالعه نیست؛ بلکه یک سبک زندگی است. به شما یاد میدهد که چطور با زمانتان بهدرستی رفتار کنید، چطور به مغزتان احترام بگذارید و چطور از هر دقیقه مطالعه، حداکثر استفاده را ببرید
البته هیچ روشی جادویی نیست و پومودورو هم استثنا نیست. این روش زمانی جواب میدهد که شما متعهد باشید، صبور باشید و به خودتان فرصت دهید تا به آن عادت کنید. شاید هفته اول سخت باشد، شاید تایمر شما را اذیت کند، شاید حس کنید ۲۵ دقیقه اصلاً کافی نیست. اما به خودتان زمان بدهید. بعد از دو هفته، متوجه تغییرات شگفتانگیزی در کیفیت مطالعه و بهرهوریتان خواهید شد
و نکته آخر اینکه، پومودورو شما را از رقبایتان جلو میاندازد. چون بسیاری از دانشآموزان هنوز با روشهای سنتی و بی هدف درس میخوانند و وقتشان را تلف میکنند. شما با این روش ساده اما قدرتمند، میتوانید در همان زمانی که دیگران نصف یک کتاب را میخوانند، دو کتاب را با کیفیت بالا بخوانید و مسلط شوید
پس از همین امروز شروع کنید. موبایل را کنار بگذارید، تایمر را روشن کنید، ۲۵ دقیقه با تمام وجود مطالعه کنید و بعد به خودتان یک استراحت ۵ دقیقهای هدیه دهید. مطمئن باشید که این ۲۵ دقیقه ها، قدمهای کوچکی هستند که شما را به قله موفقیت در کنکور میرسانند.
دیدگاهتان را بنویسید